خسروا گوی فلک در خم چوگان تو باد

پست شده بوسیله مدیر سایت در تاریخ چهارشنبه, 30 دی, 1394 / بدون نظر
Hafez2

خسروا گوی فلک در خم چوگان تو باد///ساحت کون و مکان عرصه میدان تو باد

زلف خاتون ظفر شیفته پرچم توست///دیده فتح ابد عاشق جولان تو باد

ای که انشا عطارد صفت شوکت توست///عقل کل چاکر طغراکش دیوان تو باد

طیره جلوه طوبی قد چون سرو تو شد///غیرت خلد برین ساحت بستان تو باد

نه به تنها حیوانات و نباتات و جماد//هر چه در عالم امر است به فرمان تو باد

معاني لغات غزل:

خسروا: اي خسرو، پادشاها.

گوي فلك: (اضافه‌تشبيهي) فلك به گوي تشبهي شده كنايه از زمين.

خم چوگان: انحناي چوگان، كنايه از چوگان بازي است كه گوي را با چوگان كه به شكل عصاست و در انحناي آن، محصور كرده به سوي دروازده مي‌برند.

ساحت: پهنه، ميدان، عرصه.

كون و مكان: جهان و همه آنچه در آن است.

عرصه: پهنه، فضاي محوطه بازخانه.

خاتون ظفر: (اضافه تشبيهي) ظفربه خاتون و بانو تشبيه شده.

شيفته: واله و حيران، سرگشته.

ديده فتح ابد: چشم پيروزي جاودان.

جولان: دور زدن، تاخت و تاز.

انشاء: نوشتن اديبانه.

عطارد: نام يكي از سيارات منظومه شمسي كه در نزد قدما به عنوان دبير و نويسنده فلك و منسوب به كاتبان و منجمان و اديبان نام‌گذاري و مشهور شده و به زبان فارسي تير ناميده مي‌شود. سابقه نسبت عطارد به دبيري فلك به اساطير يونان و روم برمي‌گردد كه ستاره عطارد يا هرمس يا مركور را فرزند زئوس و آفريننده دبيري و كتابت و شعر مي‌دانستند.

طغراكش: طغرانويس، دبيري كه به خط طغرا احكام را مزين مي‌ساخته، خط طغرا عبارت از نوشتاري است كه در نيمدايره يا هلال يا اشكال مرغ و در بالا و حاشيه فرمانها، مطالب را مي‌گنجانيده‌اند و نوعي هنرمندي خطاطي- نقاشي بوده است.

ديوان: دفترخانه اداري و محاسبات اداره امور حكومتي.

طيره: خشم و غضب، خفت.

غيرت: رشك، حسد.

خلدبرين: بهشت جاويد برترين.

عالم امر: عالم ملكوت، عالم فرشتگان.

اخلاص: صفاي خاطر، پاكي نيت.

ثناخوان: مداح.

 

معاني ابيات غزل:

(1) پادشاها گوي زمين فرمانبر خم چوگان و پهنه جهان ميدان بازي تو باشد.

(2) زلف بانوي پيروزي، واله و حيران پرچم تو و چشم پيروزي دائم، عاشق تاخت و تاز تو بود.

(3) اي آنكه دست خط عطارد دبير، وصف شوكت و جلال توست، عقل كامل، بنده و چاكر طغرانويس دفتر دبيري تو باد.

(4) قامت سرو مانند تو سبب خواري و خفت درخت طوبي شد. فضاي بارگاه تو سبب رشك بهشت برين بادا.

(5) نه تنها حيوانات و نباتات و جمادات عالم خاكي، بلكه هرچه در عالم ملكوت است زير فرمان تو باد.

(6) از روي نيت پاك، حافظ دردمند تو را مدح گفت. خدا كند كه لطف همگاني تو براي دردهاي اين دعاگو شفا باشد.

منبع: مستانه دات آی آر


دسته بندی شده در : فال روزانه
پست مشابه :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

طراحی سایت و بهینه سازی سایت توسط گرین وب