پرسش و پاسخ در باره تغذيه تکميلي کودکان

پست شده بوسیله مدیر سایت در تاریخ شنبه, 31 مرداد, 1388 / بدون نظر

تغذيه تکميلي آغاز غذا خوردن کودک است .اهميت اين دوره از زندگي از آنجاست که اساس بسياري از عادات و رفتارهاي تغذيه اي در اين زمان بنا مي شود و بسياري از مشکلات آتي مربوط به تغذيه  از اين دوره شکل مي گيرد .به همين دليل بايد به اين دوره از زندگي کودکان توجه کافي شود

چرا شروع تغذيه تكميلي بعد از شش ماهگي مهم است؟ شيرمادر تا پايان 6 ماهگي به تنهايي و بدون اضافه كردن هر نوع غذاي كمكي براي رشد طبيعي شيرخوار كافي است. البته از 15 روزگي بايد به كودك قطره مولتي ويتامين آ و دي  نيز داد. بعد از 6 ماهگي نيازهاي غذايي شير خوار به تنهايي با شير برآورده نمي شود و لازم است علاوه بر شير مادر، تغذيه كودك با غذاهاي نيمه جامد نيز شروع شود. علاوه بر تامين انرژي، تغذيه تكميلي، دوران بسيار حساسي براي ايجاد عادات صحيح غذايي و آمادگي براي استفاده از غذاي سفره خانوار بعد از يكسالگي است. بهترين سن شروع غذاي كمكي بعد از پايان ماه ششم زندگي است.

اگر غذاي كمكي را زود شروع كنيم چه مشكلاتي پيش خواهد آمد؟ اصولا” شروع غذاي كمكي قبل از پايان 6 ماهگي به دليل آماده نبودن كامل دستگاه گوارش شيرخوار براي پذيرش غذاهايي غير از شير اقدام نادرستي است، چون دستگاه گوارش كودك هنوز تكامل نيافته است، با كوچكترين آلودگي و يا حتي با رعايت كامل بهداشت و بدون هيچ آلودگي احتمال ابتلا كودك به اسهال افزايش مي يابد و اين سبب كاهش يا توقف رشد شيرخوار مي شود. از طرف ديگر شروع زودرس تغذيه تكميلي سبب كاهش مدت زمان مكيدن پستان مادر توسط كودك و در نتيجه كاهش توليد شير مادر مي شود، بعلاوه ممكن است غذاي كمكي در مقايسه با شير مادر انرژي و مواد مغذي كمتري به كودك برساند كه موجب اختلال رشد كودك و نهايتا” سوء تغذيه او شود. همچنين زود شروع كردن تغذيه تكميلي احتمال بروز حساسيت را در كودك افزايش مي دهد.

اگر غذاي كمكي دير شروع شود چه مشكلاتي پيش خواهد آمد؟ بعد از سن 6 ماهگي نياز غذايي كودك تنها با خوردن شير مادر تامين نمي شود و بايد علاوه بر شير مادر به كودك غذاي كمكي داده شود در غير اين صورت ممكن است رشد كودك كند يا حتي متوقف شده و منجر به سوء تغذيه شود (البته اين بدان معني نيست كه بايد دفعات شيردهي را كم كرد بلكه بايد مادر را ترغيب كرد كه هر زمان كه كودك تمايل داشت شير خود را به او بدهد و براي پيشگيري از كاهش حجم شير دفعات شيردهي را افزايش دهد). اگر غذاي كمكي دير شروع شود كودك تمايل خود را به خوردن غذاهاي ديگر و امتحان كردن مزه و طعم هاي جديد از دست بدهد. همچنين تكامل عمل جويدن به تعويق مي افتد و كودك غذاي ديگري جز شير مادر و يا مايعات را نمي خورد كه اين خود منجر به كم غذايي، اختلال رشد و سوء تغذيه مي شود.

مناسب ترين غذاها براي تغذيه تكميلي چيست؟ غذايي كه براي كودك به عنوان غذاي كمكي انتخاب مي شود بايد خصوصيات زير را دارا باشد:

_ نرم و سهل الهضم باشد.

_ مواد اوليه آن در دسترس خانواده باشد.

_ قيمت آن ارزان و مناسب عادات غذايي خانواده باشد.

_مقوي و مغذي باشد يعني انرژي، پروتئين، املاح و ويتامينهاي ضروري كودك را تامين كند.

_ تازه، پاكيزه و بهداشتي تهيه شود.

_ كاملا” پخته و بعد از خنك شدن مصرف شود.

چه اصولي در تغذيه تكميلي بايد رعايت شود؟ مواد غذايي بايد از نظر مقدار و نوع بتدريج به غذاي شير خوار اضافه شود.ابتدا از يك نوع غذاي ساده شروع و بتدريج به مخلوطي از چند نوع غذا تغيير يابد.از مقدار كم شروع و بتدريج بر مقدار آن افزوده شود.بين اضافه كردن مواد غذايي مختلف حدود 5 تا 7 روز فاصله لازم است. زيرا شيرخوار بايد به يك نوع غذا عادت كند و بعد غذاي جديد اضافه شود. همچنين اضافه كردن يك به يك مواد غذايي سبب مي شود اگر ناسازگاري و حساسيت به يك ماده غذايي وجود داشته باشد براي مادر شناخته شود. ضمنا” دستگاه گوارش كودك فرصت پيدا مي كند تا به غذا عادت كند. ابتدا بايد غذا رقيق باشد مثلا” غلظت آن كمي بيشتر از شير مادر باشد سپس به تدريج بر غلظت آن افزوده شود. سفت كردن تدريجي غذا سبب ياد گرفتن عمل جويدن مي شود.اگر در شروع غذاي تكميلي شيرخوار به غذاي خاصي بي ميل بود در خوردن آن نبايد پافشاري كرد مي توان يك تا دو هفته آن غذا را حذف و سپس دوباره به او داد.

زرده تخم مرغ را از چه زمان و چگونه به كودك بدهيم؟ زرده تخم مرغ از 8 ماهگي به رژيم غذايي كودك اضافه مي شود. ابتدا بايد تخم مرغ را در آب بجوشانيد تا كاملا” سفت شود. سپس زرده سفت شده را از سفيده آن جدا نموده و روز اول به اندازه يك نخود از زرده تخم مرغ را در كمي آب جوشيده يا شير مادر نرم و حل كرده، سپس به شيرخوار خود بدهيد. هر روز صبح همراه با فرني به تدريج بر مقدار زرده تخم مرغ اضافه كنيد تا ظرف 10 روز به يك زرده كامل برسد. از آن به بعد يا هر روز نصف زرده تخم مرغ را همراه با مقدار كمي فرني يا حريره بادام به كودك بدهيد و يا يك روز يك زرده كامل تخم مرغ و روز بعدفقط فرني يا حريره بادام به كودك بدهيد و اين كار را بصورت يك روز در ميان تكرار كنيد.

اگر كودك زرده تخم مرغ را دوست نداشت و صبح ها آن را نخورد مي توانيد به صورت مخلوط با غذاهاي ديگر به او بدهيد. مثلا” با كمي كره و آب مرغ مخلوط و نرم كنيد و به او بدهيد و يا به سوپ او اضافه كنيد. زرده تخم مرغ را مي توانيد رنده كرده يا با پشت قاشق له كنيد و داخل سوپ و يا پوره (هر نوع پوره اي كه درست مي كنيد) بريزيد.

از چه زماني مي توانيد به كودك خود پوره سبزيها را بدهيد؟از اواسط ماه هشتم مي توانيد به كودك پوره سبزيجات هم بدهيد. از سبزيهاي نشاسته اي (مثل سيب زميني و كدو حلوايي) و يا ساير سبزي ها (مانند هويج) مي توان پوره تهيه كرد و به جاي يك وعده فرني صبح يا عصر به كودك پوره سبزي داد. براي تهيه پوره سيب زميني، ابتدا آن را شسته و با پوست بپزيد و بعد از پخته شدن پوست آن را جدا كرده و همراه با يك قاشق مرباخوري كره يا روغن مايع نرم كرده و كم كم به آن شير پاستوريزه جوشيده شده اضافه كنيد تا به نرمي و غلظت دلخواه برسد. پوره ساير سبزيجات نيز به همين نحو تهيه مي شود.

چه مواد غذايي را نبايد به كودك زير يكسال  داد؟ بطور كلي تا يكسالگي، عسل غير پاستوريزه، شير پاستوريزه، پنير، سفيده تخم مرغ، شكلات، بادام زميني، ميگو، فلفل و ادويه جات، ترشي ها، نمك، نوشابه هاي گازدار، آب ميوه هاي صنعتي، خربزه، كيوي، انواع توت (توت سفيد، توت فرنگي، تمشكآلبالو، گيلاس، نخود، لپه، اسفناج و كلم توصيه نمي شود. توجه داشته باشيد استفاده از شير جوشيده شده گاو فقط در تهيه فرني بلا مانع است.زيرا با جوشانيدن شير مقدار مواد حساسيت زاي آن كمتر مي شود.


دسته بندی شده در : نكات بهداشتي ,ورزش و سلامت
برچسب ها در :
پست مشابه :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

طراحی سایت و بهینه سازی سایت توسط گرین وب