بنال بلبل اگر با منت سر یاریست

پست شده بوسیله مدیر سایت در تاریخ دوشنبه, 6 مرداد, 1393 / بدون نظر

بنال بلبل اگر با منت سر یاریست//که ما دو عاشق زاریم و کار ما زاریست

در آن زمین که نسیمی وزد ز طره دوست//چه جای دم زدن نافه‌های تاتاریست

بیار باده که رنگین کنیم جامه زرق//که مست جام غروریم و نام هشیاریست

خیال زلف تو پختن نه کار هر خامیست//که زیر سلسله رفتن طریق عیاریست

لطیفه‌ایست نهانی که عشق از او خیزد//که نام آن نه لب لعل و خط زنگاریست

جمال شخص نه چشم است و زلف و عارض و خال//هزار نکته در این کار و بار دلداریست

قلندران حقیقت به نیم جو نخرند//قبای اطلس آن کس که از هنر عاریست

بر آستان تو مشکل توان رسید آری//عروج بر فلک سروری به دشواریست

سحر کرشمه چشمت به خواب می‌دیدم//زهی مراتب خوابی که به ز بیداریست

دلش به ناله میازار و ختم کن حافظ//که رستگاری جاوید در کم آزاریست

معانی لغات:

منت: تو را بامن.

سریاری: خیال کمک و همراهی، قصد همدلی، اندیشه دوستی.

زار: ناتوان، ضعیف.

طره: مویی که از ناحیه بالای پیشانی تا بالای ابرو در پیشانی فرو ریخته و در بالای ابرو به خط افقی بچینند.

نافه: کیسه‌یی در زیر شکم آهوی سرزمین ختا و ختن حاوی مواد مترشحه خون که در اثر تغییراتی، معطر و به نام مشک موسوم می‌شود.

دم زدن: تنفس کردن، لاف زدن، سخن گفتن، اظهار وجود کردن.

نافه تا تاری: مشک تا تاری، مشکی که از تا تارستان می‌آورند.

جامه زرق: جامه ریا و نیرنگ.

جام غرور: باده خودخواهی.

خیال روی تو: تصویر صورت تو در عالم خیال.

پختن: در اینجا به معنی مجسم کردن و تصور کردن.

خیال زلف تو پختن: تصویر زلف و موی تو را در عالم خیال در پیش چشم مجسم کردن.

سلسله: زنجیر، بند، کنایه از زلف یار.

زیر سلسله رفتن: پای در زنجیر و بند و کند در زندان نهادن.

عیاری: در لغت به معنای مَکّاری و تردستی و حیله بازی است و عیاری شیوه‌یی از تربیت طبقه‌یی از اجتماع از قرن دوم به بعد بوده که به صفات جوانمردی و امانتداری و چالاکی متصف و عیاران‌دار و دسته‌یی بودند که با ضعفا مدارا و با اقویا سرستیز داشته و در زبان شعر حافظ به معنای زیرکی و راهزنی است.

لطیفه: اندیشه ظریفی که در ذهن ایجاد و زبان و بیان از شرح آن قاصر باشد، نکته ظریف و جاذبه دار یدرک و لا یوصف، گفتار نرم و دلپسند و به غایت نیکو و نغز.

خط: موهای تازه روئیده برچهره.

زنگاری: سبزرنگ، به رنگ مس زنگ زده.

خط زنگاری: موهای نرم زنگاری رنگ چهره.

جمال: چهره زیبا

مجردان: بریدگان از علائق مادی، تنهایان و یگانگان، منفرد، صاحبان انقطاع از تعلقات مادی، فارغان از عائله و همسر.

طریقت: راه، روش، مسلک، مذهب، دومین از منازل سه گانه سلوک: شریعت- طریقت- حقیقت، راه دل به سوی خدا.

مجردان طریقت: اهل‌الله، دست از تعلقات دنیا شسته و در راه خدا گام نهادگان.

نیم جو: نصف دانه جو، کنایه از بی‌ارزش بودن و کمترین مبلغ.

عروج: برآمدن، بالا رفتن.

مراتب: جمع مرتبه، درجه و مقام.

کم‌آزاری: (ضرورت شعر) بی‌آزاری.

معانی ابیات:

(۱) ای بلبل، اگر با من سر یاری و خیال همراهی داری بنال، چرا که کار ما عاشقان دل از دست داده و ناتوان ناله و زاری است.

(۲) آنجا که عطر نسیمی که از زلف یار گذشته فرا رسد دیگر جایی برای دم زدن و خودنمایی نافه تا تاری نیست.

(۳) شراب بیاور تا جامه ریایی خود را با آن شسته و رنگین کنیم زیرا ما که از باده غرور مستیم نام هشیار برخود نهاده دم از هشیاری می‌زنیم.

(۴) طمع و آرزوی دسترسی به زلف تو کار هر خام طمع ناپخته‌یی نیست زیرا پای دربند و زنجیر نهادن و خود را در حبس و بند گرفتار کردن کارعیاران و دلداران زیرک است.

(۵) آنچه آتش عشق از آن روشن و شعله‌ور می‌شود عامل لطیف نغز و ناپیدایی در معشوق است که نامش لب لعل و رنگ و روی چهره و از این قبیل نیست.

(۶) زیبایی تنها در چشم و زلف و چهره و خال صورت خلاصه نمی‌شود. هزاران نکته وعامل دیگر دراین کار دخالت دارد.

(۷)رهروان از دنیا بریده راه عرفان، به لباس ابریشمین بی‌هنران اعتنایی نداشته و برای آن پشیزی ارزش قائل نیستند.

(۸) به سختی می‌توان به آستانه و درگاه تو راه یافت. بلی، صعود به سوی آسمان فضیلت و برتری کاری بس دشوار است.

(۹) سحرگاهان حالت اشارات چشم و ابروی تو را در خواب می‌دیدم آفرین بر وقوع چنین خوابی که بر بیداری برتری دارد.

(۱۰) حافظ دست از ناله و زاری بردار و دل محبوب را با آن میازار که رستگاری و نجات ابدی دربی‌آزاری است.

منبع: مستانه دات آی آر


دسته بندی شده در : فال روزانه
برچسب ها در :
پست مشابه :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

طراحی سایت و بهینه سازی سایت توسط گرین وب